PINUNA ng Kamara ang Department of Agriculture (DA na pinagungunahan ni secretary Francisco “Kiko” P. Tiu Laurel Jr. sa pagtatakda ng maximum suggested retail price (MSRP) para sa bigas sa ₱58 kada kilo, na tinawag itong “unrealistic” at “disservice sa mga consumer.”
Ipinahayag ni Deputy Majority Leader at Iloilo 1st District Rep. Janette Garin ang kanyang pagkadismaya sa pagdinig ng Quinta Comm, na kilala rin bilang Murang Pagkain Supercommittee, na pinamumunuan ni Albay 2nd District Rep. Joey Sarte Salceda.
Inakusahan ni Garin ang DA ng pagkabigo na tugunan ang mga pangunahing isyu sa supply chain ng bigas na nagpapataas ng presyo. Nagpasya ang panel na anyayahan si Laurel sa susunod na pagdinig.
“Bakit naman si DA may MSRP na ₱58, saang planeta ito nanggaling, Mr. Chair?” Sinabi ni Garin sa kanyang interpellation, idiniin na dapat ay mas mababa ang MSRP matapos bumaba ang presyo ng regular milled rice.
Kinuwestiyon ni Salceda si DA Undersecretary Asis Perez batay sa P58 kada kilo ng MSRP.
“Diyos ko ang taas nun,” ani Salceda na bumaba ang halaga ng imported na bigas sa pagitan ng P44 at P47, habang ang presyo ng pagbili ng palay (unmilled rice) ay bumaba rin.
Sinabi ni Garin sa isang inspeksyon at konsultasyon sa mga mamamakyaw sa Bulacan, “ito ay inihayag sa media ng walang iba kundi si Sec. Kiko Tiu Laurel kasama ang DA family na ibababa nila ang presyo ng bigas sa P45 hanggang P49, parang P49 yung premium.”
Iginiit ni Garin na hindi ito nangyari.
Sinang-ayunan naman ni Sultan Kudarat Rep. Honacio Suansing Jr., na dumalo sa nasabing pagpupulong, kay Garin.
“We all agree, yung rice miller diyan, importers, traders na ibababa natin ang presyo ng bigas sa P40 at unlimited ang supply. Tapos na tayo dapat ‘dun, sa NCR (National Capital Region) area dapat marami ng P40 per kilo na bigas na binibigay sa Kadiwa and other outlets ng DA that is the agreement last December,” sabi ni Suansing .
Ang presyo ng regular na bigas ay ibinebenta sa P37 hanggang P38 sa merkado.
“Paano natin makokontrol ang presyo ng bigas kung ang ahensya na dapat na gumagabay sa atin ay itinatakda ito sa mataas na presyo?” tanong ni Garin.
Binanggit ni Garin ang mga ulat na nagpapakita na ang landed cost ng imported na bigas ay mula P35 hanggang P39 kada kilo, na mas mababa sa MSRP ng DA.
Kahit na may logistics at markups, ani niya, ang bigas ay hindi dapat lumampas sa P45 hanggang P49 kada kilo sa tingi.
“Kung ang landed cost ay P35, maibebenta mo siya ng P42 to P43. ‘Yung iba namang landed cost ay P39, maibebenta mo siya ng P47 to P48. Pero siyempre, ‘pag may damage, logistics, aakyat siya, pinaka P49,” paliwanag niya.
Ipinagtanggol ni Perez ang P58 MSRP bilang bahagi ng pilot program para sa Metro Manila, na nagsasaad na ito ay idinisenyo upang tugunan ang mas mataas na presyo ng bigas sa lugar, na sinasabing mula P62 hanggang P64 kada kilo.
Sinabi ni Perez na ang P58 na presyo ay batay sa landed cost ng imported na bigas, kasama ang isang makatwirang mark-up para sa lahat ng sangkot sa distribution chain, mahaba po ‘yang chain na yan.
“Linawin ko lang, Mr. Chair, na ‘yung MSRP is a pilot program that will be implementation only in Metro Manila kung saan may nakikita kaming presyo na P62, P64, P60,” paliwanag ni Perez.
Gayunpaman, ibinasura ni Garin ang paliwanag na ito, na tinawag itong “maling solusyon” na nabigo upang matugunan ang mga ugat na sanhi ng mataas na presyo ng bigas.
“No, I’m sorry, Mr. Chair. Ikinalulungkot ko, Usec Asis, ngunit iyon ay isang maling solusyon. Wido-wido ‘yun. Paano natin mareresolba ang problema ng mahal na bigas? Magkano ang landed cost? Magkano ang kapital ng local farmer? Magkano ang pwedeng ipatong ng mga dadaanan?” .
Inakusahan din ni Garin ang DA ng pagpapabaya sa responsibilidad nito na subaybayan at i-regulate ang supply chain, na sinasabing ang sabwatan sa pagitan ng mga mangangalakal at monopolistikong gawi sa mga retailer ay nagpapalaki ng mga presyo.
Inulit niya ang kanyang panawagan sa National Bureau of Investigation (NBI) na imbestigahan ang usapin.
“Kumbaga, may daloy ng hindi bababa sa limang mangangalakal bago makarating ang bigas sa aktwal na retailer. At naalala ko, Mr. Chair, nag-file ako dati ng mosyon na nag-uutos sa NBI na tingnan ang mga traders sa pagitan dahil dito nangyayari ang sabwatan. Hindi pwedeng pumikit na lang tayo dito,” .
Itinuro ng mambabatas ang pagbaba ng presyo ng bigas sa Mindanao, kung saan naibenta umano ang bigas sa halagang P37 hanggang P45 kada kilo, na may mga premium na varieties na nilimitahan sa P50.
“Ang tanong nito, hindi ba nagagawa doon sa Mindanao? Bakit dito hindi?” tanong ni Garin.
Pinuna ng mambabatas mula sa Iloilo ang paraan ng DA para sa pagtatakda ng MSRP, na nangatuwiran na ito ay batay sa mga tumataas na presyo sa merkado sa halip na aktwal na mga gastos sa produksyon at mga makatwirang margin.
“Bumalik tayo sa wholesalers, nagsalita ang ibang traders, nagsalita ang retailers, pinuntahan natin ang Bulacan. Sa ipinakita doon, si Secretary Laurel ang nagbanggit ng P45 hanggang P49 max, Mr. Chair. Sa madaling salita, mali ang batayan ng MSRP. And it’s opening the possibility of abuse,” sabi ni Garin.
Nagtapos si Garin sa pagpapanagot sa mga opisyal ng gobyerno sa inilarawan niyang kawalan ng aksyon sa mga sistematikong isyu sa pamilihan ng bigas.
About the Author
